Rededykacja cmentarza żydowskiego we Frampolu

Ceremonia rededykacji cmentarza, czyli odnowy duchowej, miała miejsce we Frampolu w dniu 14 października. Cmentarz żydowski został uporządkowany i ogrodzony, a prowadzi do niego nowa brama. Prace wykonała Fundacja Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego przy wsparciu finansowym Europejskiej Inicjatywy Porządkowania Cmentarzy Żydowskich.

Ceremonię rededykacji przygotowała Fundacja Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego, ESJF Gemeinnützige Gesellschaft zur Erhaltung und zum Schutz jüdischer Friedhöfe in Europa (Europejska Inicjatywa Porządkowania Cmentarzy Żydowskich) oraz Miejsko-Gminny Ośrodek Kultury we Frampolu. Uczestniczyli w niej liczni zaproszeni goście: Maria Albers z Wydziału Kultury Ambasady Republiki Federalnej Niemiec, przedstawiciele Fundacja Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego: mec. Monika Krawczyk, Dyrektor Generalny Fundacji Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego, Marcin Bartosiewicz i Marla Raucher Osborn, pracownicy Fundacji oraz przedstawiciele środowisk żydowskich: Philip Carmel z Europejskiej Inicjatywy Porządkowania Cmentarzy Żydowskich, przedstawicielka Europejskiego Kongresu Żydowskiego Yana Yanover, rabin Tomasz Krakowski reprezentujący naczelnego rabina w Polsce. Fundację Konrada Adenauera w Polsce reprezentował Falk Altenberger.

Społeczność Frampola reprezentował Burmistrz Tadeusz Niedźwiecki i Przewodniczący Rady Miejskiej we Frampolu Wojciech Kowalik. Obecny był także Ks. Andrzej Stefanek Proboszcz parafii pw. Świętego Jana Nepomucena i Matki Bożej Szkaplerznej we Frampolu, Marian Kudełka Nadleśniczy Nadleśnictwa Biłgoraj, pracownicy Urzędu Miejskiego na czele z Sekretarzem Gminy Józefem Rudy i Tomaszem Kurasiewiczem Skarbnikiem Gminy Dyrektor SZS Elżbieta Chmiel oraz mieszkańcy Frampola.

Uroczystość otworzyła piosenka szalom aleichem wykonana przez harcerzy z drużyny Samorządowego Zespołu Szkolnego. Zgromadzonych przywitała Monika Krawczyk, dyrektor generalna Fundacji Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego, a pierwszy przemawiał Burmistrz Tadeusz Niedźwiecki: – Shalom Aleihem, pokój Wam. Szanowni Państwo, historia społeczności żydowskiej we Frampolu sięga XVIII w. Dzisiejsza uroczystość jest potwierdzeniem, że pamiętamy o tych, którzy spoczywają na żydowskim kirkucie. Tutejszy cmentarz jest miejscem pochówku osób, które zmarły wiele lat temu. Przypomina część historii naszego miasta, opartej na współegzystencji w pokoju oraz współpracy społeczności polskiej i żydowskiej. W czasie II wojny światowej, na tym cmentarzu, miała miejsce masowa egzekucja ludności żydowskiej. Rozstrzelano wielu obywateli tej narodowości. Po raz pierwszy od czasu masowej zagłady żydowskiej społeczności Frampola, w tak wyraźny sposób przywracamy pewną część naszej tożsamości. Reaktywujemy pamięć o ludziach, którzy tutaj żyli, współtworzyli klimat Frampola i jego kulturę. Jesteśmy świadkami podniosłego wydarzenia. Odnowa duchowa cmentarza to historyczny krok zapewniający właściwy szacunek miejscu spoczynku tych, którzy odeszli – mówił Burmistrz Tadeusz Niedźwiecki. Następnie został odczytany okolicznościowy list od wojewody lubelskiego Wojciecha Wilka. Głos zabrali także zaproszeni goście: Maria Albers, Philip Carmel, Falk Altenberg.

Po części oficjalnej ks. proboszcz Andzrej Stefanek zmówił modlitwę, a następnie w języku hebrajskim modlitwę odmówił rabin Tomasz Krakowski. Na zakończenie uroczystości Burmistrz Tadeusz Niedźwiecki i Philip Carmel zapalili symboliczny znicz i wszyscy zebrani weszli na cmentarz. Tam zostały zapalone znicze na masowych grobach.

Źródło: www.frampol.pl